Czym jest samoocena?
Nasza samoocena to sposób, w jaki postrzegamy siebie – nasze umiejętności, wartość i miejsce w świecie. Zdrowa samoocena nie oznacza, że zawsze czujemy się świetnie i jesteśmy pewni siebie w każdej sytuacji. To raczej stabilne, realistyczne spojrzenie na siebie, które pozwala nam akceptować zarówno nasze mocne strony, jak i obszary do pracy. Jak więc budować zdrową samoocenę i dlaczego ma ona tak duże znaczenie dla naszego dobrostanu?
Zdrowa samoocena – co to właściwie znaczy?
Zdrowa samoocena to równowaga między pewnością siebie a świadomością swoich ograniczeń. Osoby z taką samooceną potrafią doceniać swoje sukcesy, ale jednocześnie nie załamują się w obliczu porażek. Akceptują siebie takimi, jakimi są, ale nie oznacza to, że nie dążą do rozwoju. Zdrowa samoocena pozwala na podejmowanie decyzji zgodnych z własnymi wartościami i potrzebami, zamiast kierowania się wyłącznie oczekiwaniami innych.
Co wpływa na naszą samoocenę?
Nasza samoocena kształtuje się od wczesnego dzieciństwa i jest wynikiem wielu czynników – wychowania, relacji z innymi, doświadczeń życiowych, a także naszego wewnętrznego dialogu. Jeśli dorastaliśmy w środowisku wspierającym, w którym byliśmy akceptowani, mamy większą szansę na wykształcenie stabilnego poczucia własnej wartości. Natomiast krytyka, brak akceptacji i wysokie wymagania mogą sprawić, że będziemy mieć tendencję do surowego oceniania siebie.
Jak budować zdrową samoocenę?
Zdrowa samoocena to proces, nad którym możemy świadomie pracować. Oto kilka kluczowych kroków:
- Przyjmowanie siebie – zaakceptuj swoje emocje, myśli i doświadczenia bez oceniania. Każdy ma wady i słabsze momenty, ale to nie definiuje naszej wartości.
- Świadomość swoich mocnych stron – skup się na tym, co robisz dobrze. Wypisz swoje umiejętności i osiągnięcia, nawet te najmniejsze.
- Zdrowy dialog wewnętrzny – zwracaj uwagę na sposób, w jaki mówisz do siebie. Zamiast myśleć „Nie jestem dość dobry”, spróbuj zmienić to na „Robię postępy i uczę się na błędach”.
- Otaczanie się wspierającymi ludźmi – relacje mają ogromny wpływ na nasze poczucie wartości. Spędzaj czas z ludźmi, którzy dodają Ci sił i motywacji.
- Podejmowanie wyzwań – stawianie sobie realistycznych celów i ich realizacja wzmacniają poczucie własnej skuteczności.
Jak może pomóc terapia?
Czasem trudno jest samodzielnie przełamać schematy myślowe, które wpływają na naszą samoocenę. Terapia pomaga zrozumieć, skąd biorą się nasze przekonania o sobie, oraz nauczyć się bardziej wspierającego podejścia do siebie. Praca z terapeutą umożliwia także rozpoznanie mechanizmów, które nas ograniczają, i zastąpienie ich zdrowszymi nawykami myślowymi.


